Làm đất là phương pháp canh tác cây trồng nông nghiệp bằng cách xới đất lên đến gốc cây. Các ụ đất tơi xốp được tạo thành ở gốc cây. Việc làm đất được thực hiện thủ công bằng cuốc, cuốc chim, máy xới đĩa, máy cày, hoặc bằng thiết bị kéo bằng ngựa hoặc máy kéo, chẳng hạn như máy kéo đẩy tay hoặc máy xới đất.
Tại sao lại là khoai tây đồi?
Gieo củ khoai tây là một giải pháp thay thế thân thiện với môi trường cho thuốc diệt cỏ. Khoai tây cần đất tơi xốp và nhẹ. Gieo củ kích thích sự phát triển của rễ ngang, từ đó hỗ trợ củ. Phủ đất sẽ ngăn ngừa cỏ dại phát triển. Cỏ mới sẽ dễ nhổ hơn nhiều khỏi đất tơi xốp. Làm tơi đất cho phép oxy và độ ẩm tiếp cận rễ cây.
Những bụi cây mọc um tùm thường bắt đầu đổ, và đó chính là lúc việc vun đất trở nên hữu ích. Các bụi cây được gom lại và tạo hình thành từng cụm gọn gàng, ngăn không cho củ bị lộ ra ngoài. Việc vun đất giúp tích tụ nhiệt vào ban ngày và ngăn bụi cây bị đóng băng vào ban đêm.
Tại sao họ lại lăn khoai tây?
- cây trồng sinh trưởng và phát triển mạnh mẽ hơn;
- ít chất dinh dưỡng bị rửa trôi khỏi đất hơn;
- khoai tây vun gốc cho năng suất cao hơn 20-30%;
- cây trồng có khả năng chống chịu gió và hạn hán tốt hơn;
- dễ dàng hơn để đào khoai tây ra khỏi đất;
- ít củ xanh mọc hơn;
- ít cỏ dại nhất;
- khả năng tiếp cận tốt của không khí và nước tới thân rễ;
- quá trình quang hợp diễn ra nhanh hơn.
Có phải lúc nào cũng cần phải vun khoai tây không?
Một số người cho rằng việc vun gốc chỉ phù hợp với các vùng phía Bắc và đất ẩm. Phương pháp này không hiệu quả ở vùng thảo nguyên. Ở những vùng như vậy, việc trồng sâu sẽ mang lại kết quả tốt hơn.
Bạn không cần phải vun gốc rau củ; rễ khoai tây ăn sâu vào đất và cây có thể dễ dàng sống sót mà không cần phải chất đống lên trên. Tuy nhiên, thân bò cũng có thể mọc thẳng đứng, trong trường hợp đó, việc vun gốc là cần thiết. Một gò đất tơi xốp sẽ khuyến khích củ hình thành, giúp tăng năng suất. Khoai tây cho năng suất cao nhất trong đất ẩm, tơi xốp. Nên xới đất vào ngày thứ hai sau khi mưa.
Có một kỹ thuật trồng cây lấy củ mà không cần vun gốc. Để làm được điều này, các luống được phủ rơm hoặc vải không dệt màu đen, và khoai tây được trồng trực tiếp vào lớp phân xanh. Khi vun gốc, phần ngọn được trải ra dọc theo mặt đất thay vì nhấc lên. Những người trồng rau đã chứng minh rằng phương pháp trồng này không kém phần hiệu quả so với phương pháp vun gốc truyền thống.
Khi nào và bao nhiêu lần thì nên vun khoai tây?
Thời điểm trồng củ khoai tây phụ thuộc vào thời tiết, giống khoai tây được chọn và vùng trồng. Mỗi người làm vườn sẽ quyết định thời điểm vun gốc khoai tây. Họ xem xét tình trạng luống và quyết định thời điểm tốt nhất để xới đất. Ở các vùng miền Trung và miền Bắc, việc vun gốc được thực hiện ngay sau khi trồng củ. Việc vun gốc được thực hiện để bảo vệ cây con khỏi sương giá ban đêm. Vun khoai tây trong suốt mùa hè 2-3 lần.
Thời gian ước tính để vun đất:
- Bạn cần vun gốc khoai tây lần đầu tiên khi bụi khoai tây dài khoảng 15-20 cm;
- lần thứ hai rắc đất cách lần thứ nhất 15-20 ngày;
- Lần vun gốc thứ ba được thực hiện một tháng sau lần thứ hai, thường thì hai lần là đủ.
Nên vun gốc vào buổi tối hoặc sáng sớm để tránh ánh nắng gay gắt. Điều này giúp công việc dễ dàng hơn, và nhiệt độ mát mẻ giúp cây không bị héo.
Khuyến nghị về cách vun gốc khoai tây đúng cách
Khoai tây ưa thoáng khí, vì vậy đừng trồng quá sâu. Nếu đất tơi xốp, trồng khoai tây ở độ sâu 8 cm; nếu đất dày đặc, trồng ở độ sâu 5 cm. Làm luống và nhổ cỏ dại cùng lúc, rất tiện lợi. Loại bỏ những loại cỏ dại lớn che bóng cho cây. Cỏ nhỏ sẽ chết tự nhiên sau khi đất được xới tơi. Đụn đất nên cao từ 10-30 cm, tùy thuộc vào chiều cao của cây.
Lời khuyên:
- Sau khi vun đất, bạn không thể tưới nước cho cây bằng vòi, nếu không đống đất có thể “nổi” và công sức sẽ trở nên vô ích.
- Vào thời tiết khô ráo, trước khi xới đất, hãy làm ẩm đất rồi vun luống.
- Sau một mùa hè mưa dài, hãy đợi 2-3 ngày cho đất khô rồi mới tiến hành vun luống.
- Khoai tây không được vun gốc vào mùa hè mưa.
- Nếu bạn vun luống khoai tây trong thời kỳ ra hoa, cây có thể rụng nụ.
Cách vun gốc khoai tây: phương pháp và dụng cụ
Trên một mảnh vườn rộng từ 2 đến 300 mét vuông, khoai tây được xới tơi bằng cuốc. Nếu diện tích trồng lớn hơn, việc xới đất thủ công sẽ quá tốn công sức. Người làm vườn sử dụng máy kéo đẩy tay, máy xới đất đĩa, máy xới đất hoặc máy cày.
Đào đất khoai tây bằng tay bằng cuốc
Để tránh say nắng và làm hỏng cây, hãy xới đất vào buổi sáng, sau khi mưa hoặc tưới nước. Cuốc vun đất khoai tây có hình tam giác hoặc hình thang.
Cách truyền thống
Xới đất vẫn là phương pháp canh tác truyền thống trên những mảnh đất nhỏ. Để vun đất khoai tây thủ công, bạn cần một chiếc cuốc, và chọn một ngày mát mẻ sau mưa.
Hướng dẫn cuốc đất:
- đất giữa các hàng được đào lên bằng cuốc;
- đất phải được cào theo một hướng;
- đất được cào về một bên bụi cây, sau đó ở phía bên kia, công việc tương tự được thực hiện theo hướng ngược lại;
- kết quả là một gò đất cao và rộng, với thân cây bụi nhô ra ở đỉnh gò đất;
- Ở cuối các gờ, người ta tạo ra một chỗ trũng để hứng nước mưa.
Phương pháp quạt
Phương pháp trồng hình quạt được áp dụng khi bụi cây đạt chiều cao 20 cm. Xẻng, không phải cuốc, phù hợp hơn cho phương pháp này. Phương pháp này giúp tăng năng suất đáng kể.
Sơ đồ xử lý:
- các thân cây được tách ra cẩn thận và đặt trên mặt đất theo các hướng khác nhau;
- Dùng xẻng để xúc đất và đổ vào giữa bụi cây;
- đất được rải lên sao cho phần ngọn có lá vẫn nằm trên bề mặt;
- rơm và cỏ khô được đặt trên bờ kè;
- trong vài ngày nữa các cành cây sẽ bắt đầu mọc hướng lên trên;
- Sau 15 ngày, bụi cây sẽ vươn ra và phát triển, hình thành các chồi mới.
Làm đất theo Zamyatkin (tương tự như trước)
Zamyatkin, một người trồng rau đến từ Siberia, đã đề xuất phương pháp vun gốc khoai tây của riêng mình. Ông cho rằng việc xới đất truyền thống làm giảm năng suất. Bên trong cây, có một cuộc đấu tranh giành ánh sáng và độ ẩm.
Okuchka theo Zamyatkin:
- củ được trồng theo hình bàn cờ với khoảng cách 30-40 cm;
- khi cây con cao 15-20 cm, thân cây được tách ra theo các hướng khác nhau;
- rơm, cỏ và lá được đặt ở giữa bụi cây, phần ngọn của cây vẫn ở trên cùng;
- năng suất tăng gấp 2 lần;
Dưới lớp phủ, đất giữ được độ ẩm, đất không bị khô, và củ không chuyển sang màu xanh. Bọ khoai tây Colorado không ăn lá, và mặt trời không làm cháy bụi cây.
Máy kéo đẩy phía sau
Khi trồng khoai tây trên diện tích lớn, cần có một phương pháp hợp lý và tiện lợi: xới đất bằng máy kéo đẩy tay. Đây là một loại máy đắt tiền và tiêu tốn nhiên liệu. Tuy nhiên, đối với những vụ trồng lớn, máy kéo đẩy tay có thể được sử dụng để xới đất nhanh chóng. Máy kéo đẩy tay có hai máy xới đất ở phía trước và một máy cày ở phía sau.
Máy này dễ sử dụng và tiết kiệm thời gian hơn nhiều so với việc vun đất bằng cuốc. Nếu khoảng cách giữa các hàng không đều, thân rễ có thể bị hư hại.
Bạn có thể quan tâm đến:Máy ủi đĩa
Bạn có thể tự làm máy xới đất đĩa. Máy bao gồm một tay cầm, hai đĩa và một trục quay. Độ nghiêng của cấu trúc có thể được điều chỉnh thủ công. Lựa chọn tốt nhất là lắp các đĩa vào, điều này giúp điều chỉnh độ rộng giữa các đĩa. Máy xới đất có thể xới hai luống cùng lúc ở một bên hoặc một luống ở cả hai bên.
Máy xới đất thủ công được sử dụng để xới đất theo hàng cho nhiều loại cây rau, không chỉ riêng khoai tây. Máy xới đất thủ công được lắp trên máy kéo hoặc máy kéo đẩy tay.
Người trồng trọt
Có máy xới đất thủ công (cơ khí) và máy xới đất tự động. Máy xới đất thủ công rẻ hơn, nhưng lực tác động vật lý lớn hơn đáng kể so với máy xới đất tự động. Máy xới đất có các loại nhẹ, trung bình và nặng, nặng từ 10 đến 40 kg. Độ sâu làm việc của các loại máy này khác nhau, từ 25 đến 80 cm. Máy xới đất chạy bằng điện hoặc xăng.
Ngoài việc vun luống, máy xới đất còn có chức năng nghiền đất, đào rãnh để trồng cây và thích hợp để bón cát hoặc bón phân. Khoai tây cũng được thu hoạch bằng máy.
Cái cày
Cái cày Cày là một dụng cụ cầm tay dùng để vun đất khoai tây và các loại rau củ khác. Nó có thể được kéo bằng ngựa. Việc hàn bánh xe vào cày giúp việc xới đất dễ dàng hơn. Cày có lưỡi cày hình răng cưa. Một chiếc cày tự chế sẽ rẻ hơn nhiều so với mua ở cửa hàng.
Ưu điểm của máy cày:
- sự nhỏ gọn;
- dễ sử dụng;
- khả năng cơ động;
- khả năng nới lỏng của một người;
- giá thấp.
Việc vun gốc khoai tây có thể tăng năng suất ít nhất 30%. Quy trình này có tác dụng có lợi cho sự phát triển của cây khoai tây. Cung cấp oxy cho củ giúp củ tăng trọng và lá trở nên tươi tốt. Glucose tích tụ trong lá, hòa tan và chuyển xuống rễ, thúc đẩy tích tụ tinh bột. Các thiết bị xới đất tự động giúp đơn giản hóa và tạo điều kiện thuận lợi cho công việc của con người. Việc vun gốc và xới đất khoai tây giúp củ khoai tây phát triển to và ngon.
Ngày trồng khoai tây theo âm lịch năm 2021 tại vùng Moscow
Các giống khoai tây: tên gọi kèm hình ảnh, mô tả và đặc điểm
Thời điểm đào khoai tây vào năm 2020 theo mặt trăng và cách bảo quản khoai tây tốt nhất
Danh sách các giống khoai tây có tên, mô tả và hình ảnh