Cây táo ở bất kỳ độ tuổi nào cũng có thể được cấy ghép sang vị trí mới nếu cần thiết. Quy trình này sẽ không mang lại nhiều lợi ích cho cây, nhưng nó sẽ giúp giải quyết một vấn đề cụ thể mà người làm vườn đang gặp phải. Để đảm bảo cây táo sống sót sau khi cấy ghép thành công, nên thực hiện khi nhựa cây chưa chảy, ví dụ như vào đầu mùa xuân.
Mục đích của việc cấy ghép
Hãy cân nhắc kỹ trước khi trồng cây ăn quả giống ở vị trí cố định để tránh phải trồng lại sau này. Việc cấy ghép, bất kể mục đích hay hoàn cảnh nào, luôn có tác động tiêu cực đến cây ở mọi lứa tuổi.
Tại sao bạn cần phải cấy ghép cây táo?
- Nếu những cây trong vườn cây ăn quả của bạn phát triển quá lớn và che bóng cho nhau do được trồng quá gần nhau, chúng cần không gian và ánh sáng mặt trời để phát huy hết tiềm năng của mình - tạo ra nhiều quả táo to, ngọt.
- Nếu cây táo sinh trưởng và phát triển chậm do cấu trúc đất không phù hợp, có thể bón phân cho đất nơi cây đang sinh trưởng, nhưng không thể thay đổi cấu trúc đất sâu bên trong. Có hai giải pháp: chặt bỏ hoàn toàn cây để cải thiện cấu trúc đất, hoặc trồng lại.
- Ví dụ, nếu người làm vườn thay đổi bố cục khu vườn, một cây táo có thể tạo ra bóng râm, gây ảnh hưởng đến các cây khác. Hoặc, nếu vị trí của cây được thay thế bằng một thứ khác, chẳng hạn như vọng lâu, đường dây điện, v.v.
- Có thể cần phải trồng lại nếu người làm vườn đang lựa chọn và trồng cây giống để bán.
- Nếu cây thường xuyên bị ngập nước ngầm hoặc nước suối, tình trạng này xảy ra do vị trí trồng cây không phù hợp. Điều quan trọng là phải xem xét mực nước ngầm và khả năng chịu ngập lụt do mưa và nước tan chảy của khu vực.
Ngày trồng
Những người làm vườn thường tranh luận xem nên cấy cây táo vào mùa xuân hay mùa thu thì tốt hơn. Khó có thể phủ nhận rằng mùa thu là thời điểm tốt nhất. Sau khi cấy, cây cần thời gian để bám rễ và phát triển khỏe mạnh. Nếu cấy vào mùa xuân, cây sẽ phải tiêu tốn năng lượng để phát triển.
Khi nào là thời điểm tốt nhất để cấy cây táo vào mùa xuân?
- nếu đất không phải là đất đen;
- nếu mùa thu khô và lạnh.
Nếu bạn quyết định cấy cây táo vào mùa xuân, hãy chọn thời tiết nhiều mây. Không nên để cây được cấy dưới ánh nắng gay gắt.
Việc trồng lại cây ăn quả bị nghiêm cấm vào mùa hè. Chỉ những cây táo trưởng thành mới được trồng lại vào mùa đông. Tuy nhiên, nhiệt độ không được xuống dưới 5°C.
Cách chọn vị trí
Chuẩn bị chi tiêu trồng lại cây táo vào mùa xuân Khi cấy cây sang vị trí mới, điều quan trọng là phải lựa chọn cây cẩn thận—để tránh phải di chuyển cây lần nữa. Người làm vườn phải cân nhắc tất cả những chi tiết phức tạp của việc cấy ghép. Nếu bỏ qua bất kỳ chi tiết nào, bạn sẽ sớm nhận ra cây đã được cấy ghép kém chất lượng.
Cách chọn vị trí trồng cây táo:
- Nước ngầm không nên cách mặt đất quá 2 mét. Cần phải tính đến chiều dài hệ thống rễ của cây, tùy thuộc vào giống cây. Nếu nước thấm đến rễ, rễ sẽ bắt đầu thối rữa, và cuối cùng cây sẽ chết.
- Vị trí trồng cần được che chắn khỏi gió. Gió giật có thể làm hỏng cây mới cấy, khiến cây phải thích nghi với vị trí mới. Hơn nữa, gió và luồng gió mạnh sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển của cây trong tương lai.
- Loại đất tốt nhất là đất thịt pha cát, màu mỡ. Đất xấu không cho năng suất táo cao. Đất sét, đất than bùn và đất cát không thích hợp để trồng táo.
- Khi chọn vị trí trồng, hãy cân nhắc kích thước cây, đường kính tán cây, diện tích đất trồng và khả năng che bóng cho cây lân cận. Nguồn nước tưới cũng là một ý tưởng hay. Không bao giờ được để cây thiếu nước.
Nếu không có vị trí nào trong toàn bộ khu vườn đáp ứng 100% các yêu cầu, bạn sẽ phải tạm chấp nhận những gì mình đang có. Để cải thiện điều kiện sinh trưởng của cây táo, bạn cần điều chỉnh một số yếu tố trong khu vực trồng. Ví dụ, bổ sung phân bón cần thiết, tạo ụ đất nhân tạo, đảm bảo đất thoát nước tốt, v.v.
Chuẩn bị hố và cây giống
Trước khi trồng lại, bạn cần chuẩn bị đất trồng và cây cần cấy. Kích thước hố trồng sẽ phụ thuộc vào độ tuổi của cây táo. Cây giống non cần được chuẩn bị đặc biệt.
Hố trồng cây mùa xuân được chuẩn bị vào mùa thu. Hố phải lớn hơn bầu rễ 1,5 lần. Đường kính của hệ thống rễ xấp xỉ bằng đường kính tán cây, và thể tích của bầu rễ phải bằng ít nhất 1/2 tán cây.
Đặc điểm của việc chuẩn bị hố để cấy cây táo:
- một lớp đất nhỏ được đặt ở đáy hố; nó sẽ lún xuống vào mùa xuân và rễ cây sẽ không bị lún xuống;
- hỗn hợp phân chuồng, phân trộn, cát sông và mùn cưa gỗ được đổ lên lớp đất;
- Nếu nước ngầm quá gần bề mặt đất - gần hơn 2 m, cần bố trí hệ thống thoát nước bằng đá dăm ở đáy hố ít nhất 15 cm;
- trên đất sét, hố được đào sâu hơn bình thường để tạo lớp thoát nước dày;
- Nếu tiến hành cấy ghép trên đất cát, thay vì thoát nước, người ta sẽ đặt một lớp giữ nước - bùn hoặc đất sét - ở đáy hố.
Cách chuẩn bị cây giống để cấy ghép:
- Cành được cắt tỉa còn 10-15 cm bằng kéo cắt tỉa sắc bén. Nếu không, chồi sẽ bị khô héo. Việc cắt tỉa giúp tăng cường khả năng miễn dịch của cây và giúp cây thích nghi với vị trí mới. Chi tiết về việc cắt tỉa cành phụ thuộc vào độ tuổi của cây được cấy ghép. Tất cả các cành chết và hư hỏng đều được loại bỏ.
- Cây con được đào lên sau khi tưới nước. Một vòng tròn được vẽ xung quanh cây, đường kính vòng tròn bằng chiều dài của cành giữa trên thân cây. Đất được đào đến độ sâu vừa đủ để có thể nhổ cây. Khi hình thành một vòng tròn với cây ở giữa, đất được xới tơi chỉ để lại rễ chính. Sau đó, cây được vận chuyển đến vị trí trồng.
- Rễ – rễ bị hư hại và bệnh tật được cắt tỉa để lại phần mô khỏe mạnh. Rễ quá dài và nhô ra khỏi phần còn lại của cây sẽ được cắt ngắn.
Cách vận chuyển
Chi tiết vận chuyển phụ thuộc vào kích thước cây và khoảng cách cần di chuyển. Giai đoạn này đòi hỏi sự cẩn thận tối đa để tránh làm hỏng hệ thống rễ của cây táo.
Các lựa chọn phương tiện di chuyển:
- bằng tay - một cây nhỏ có thể được mang bằng cách giữ thân cây;
- trên vải bố - thuận tiện cho việc vận chuyển cây cỡ trung bình;
- trên một tấm chắn bằng gỗ - dành cho cây trưởng thành.
Chỉ có thể di chuyển những cây lớn, già cỗi bằng máy móc. Nếu cây táo đặc biệt có giá trị với người trồng, cần phải thuê máy đào.
Những điều tinh tế của việc trồng lại tùy thuộc vào độ tuổi của cây
Tuổi của cây không chỉ ảnh hưởng đến kích thước mà còn cả khả năng thích nghi với vị trí mới. Chi tiết cụ thể về việc cấy ghép cây phụ thuộc vào tuổi của cây.
Hàng năm
Ở độ tuổi này, cây táo dễ dàng bén rễ và phục hồi. Việc cấy ghép cây giống một năm tuổi không phải là vấn đề lớn và thường mang lại kết quả thành công ở vị trí mới.
Quy trình cấy ghép:
- Cắt ngắn rễ trung tâm của cây con một năm tuổi đi 1/3.
- Đặt một cọc chống dài 1,2-1,3 m vào giữa hố trồng đã chuẩn bị. Cây con cần được buộc chặt vào cọc sau khi cấy.
- Cẩn thận đặt cây vào hố đã chuẩn bị sao cho rễ ở giữa chạm vào gò đất và phân bổ đều các rễ còn lại dọc theo sườn hố.
- Đặt cây con sao cho cổ rễ cách mặt đất 7-10 cm. Khi đất đã ổn định, khoảng cách sẽ giảm xuống còn 5-6 cm.
- Trước tiên, phủ đất mùn lên rễ, sau đó phủ đất tơi xốp, màu mỡ. Dùng chân ấn chặt đất, cẩn thận không làm hỏng cổ rễ. Nén chặt đất là điều cần thiết để loại bỏ các túi khí giữa rễ.
- Buộc cây con vào cọc bằng dây. Không nên dùng dây kẽm vì nó sẽ làm hỏng lớp vỏ mỏng của cây non.
- Tạo một bờ đất xung quanh chu vi. Bước lùi lại khoảng 50 cm so với thân cây và đào một rãnh sâu 30 cm xung quanh gốc cây. Bờ đất sẽ ngăn nước tràn ra khỏi hố.
- Tưới nước kỹ cho cây mới cấy, sau đó phủ đất hoặc mùn lên hố. Lớp phủ giữ ẩm, ngăn ngừa hình thành lớp vỏ đất và cỏ dại phát triển.
Hai và ba tuổi
Ở độ tuổi 2-3, cây táo dễ dàng thích nghi nhất với vị trí mới. Ở độ tuổi này, cây tích lũy sức mạnh để thích nghi với môi trường mới.
Đặc điểm của ca ghép:
- cây có kích thước nhỏ nên có thể tự mình cấy ghép;
- Việc cấy ghép được thực hiện bằng phương pháp chuyển cây, loại bỏ cây cùng với đất và rễ lộ ra.
Công nghệ trồng lại cây táo 2-3 năm tuổi thực tế không khác gì so với việc cấy cây giống một năm tuổi:
- Cây được đào lên, cắt bỏ toàn bộ chiều dài của rễ trung tâm.
- Cây được hạ xuống một gò đất đã được tạo sẵn trong hố trồng. Rễ cây được trải rộng trên gò đất và thân cây được buộc chặt vào giá đỡ.
- Đổ 10 lít nước vào lỗ và chờ cho nước thấm hết.
- Họ lấp đất vào hố và nén chặt lại.
- Tưới nước lại cho cây bằng một hoặc hai xô nước.
- Rắc mùn cưa hoặc lá thông vào vòng tròn thân cây.
- Mỗi tuần, đổ 2-3 xô nước dưới gốc cây táo mới cấy.
Trẻ bốn và năm tuổi
Khi được 4-5 tuổi, cây táo đã trở thành một cây to lớn với tán lá khá lớn. Việc cấy ghép những cây này khó khăn hơn nhiều so với những cây cùng tuổi 2-3 năm.
Đặc điểm của việc cấy ghép cây táo từ bốn đến năm tuổi:
- Nên cấy ghép những cây này vào mùa thu – vào mùa xuân, khả năng sống sót của chúng là rất thấp.
- Đường kính của hệ thống rễ đạt tới 1 m và để đào một cây 4-5 năm tuổi, bạn cần có người trợ giúp;
- Để nhổ rễ cây ra khỏi đất, người ta dùng một tấm ván làm đòn bẩy; tấm ván được đặt dưới bầu rễ.
- Cắt tỉa những rễ cây nhô ra khỏi bầu rễ.
- Để vận chuyển cây táo đến nơi trồng, bạn sẽ cần một chiếc xe đẩy hoặc một tấm ván chở.
- Tiếp theo, việc cấy ghép được thực hiện theo trình tự tương tự như đối với cây táo 2-3 tuổi.
Mười và mười lăm tuổi
Việc cấy ghép một cây táo trưởng thành rất khó khăn do kích thước lớn của nó. Không thể thực hiện công việc này nếu không có sự trợ giúp.
Đặc điểm của ca ghép:
- Nên trồng lại cây từ 10 đến 15 năm tuổi vào mùa xuân. Nếu trồng lại vào mùa thu, cây có nguy cơ không bén rễ trước khi sương giá ập đến.
- Độ sâu của bầu đất đào lên tối thiểu phải là 0,6m. Chiều rộng của bầu đất phụ thuộc vào tuổi của cây. Đối với cây táo 6-8 tuổi, chiều rộng bầu đất nên là 120-130cm; đối với cây 9-12 tuổi, chiều rộng bầu đất nên là 140-180cm; đối với cây 10-15 tuổi, chiều rộng bầu đất nên là 200cm.
- Rễ nhô ra khỏi bầu rễ sẽ được cắt tỉa hoặc chặt bỏ tùy theo độ dày của rễ.
- Tất cả các vết cắt đều được xử lý bằng nhựa đường vườn.
- Nên buộc các cành cây táo trưởng thành bằng dây thừng quanh các cành già.
- Khi cây táo được cấy ghép, việc cắt tỉa là cần thiết.
Đặc điểm của việc cấy ghép các loại cây táo khác nhau
Khi trồng lại cây táo, điều quan trọng không chỉ là xem xét tuổi của cây mà còn cả đặc điểm loài của chúng. Hiện nay, các loại cây nhỏ gọn và năng suất cao như cây lùn và cây cột đang ngày càng phổ biến. Khi trồng lại những loại cây này, người làm vườn cần lưu ý một số điều trước khi di dời chúng.
Cột
Cây táo trụ là loại cây nhỏ gọn, có thể trồng cách nhau 0,5 m. Cây giống một năm tuổi sẽ bén rễ tốt nhất. Kỹ thuật cấy ghép gần giống như cây táo thông thường.
Những điều cần lưu ý khi trồng lại các giống cây cột:
- thời điểm cấy ghép tốt nhất là cuối tháng 3 - đầu tháng 4;
- Khi đào, điều quan trọng là không làm hỏng rễ cây và để lại nhiều đất trên rễ;
- Rễ của cây táo cột nhỏ gọn và nông nên không gặp vấn đề gì khi đào chúng lên;
- Cây táo hình cột không chịu được độ ẩm quá cao nên cần tạo một lớp thoát nước dày ở đáy hố.
Người lùn
Cây táo lùn được trồng cách nhau 2 mét. Việc cấy ghép sang vị trí mới được thực hiện bằng các kỹ thuật tiêu chuẩn, nhưng có một số lưu ý quan trọng. Sự phức tạp của việc cấy ghép chủ yếu liên quan đến đặc điểm của hệ thống rễ cây lùn - rễ của chúng mọc gần như dọc theo bề mặt đất, không ăn sâu vào đất.
Đặc điểm của ca ghép:
- hố trồng sâu – 50 cm, rộng – 70 cm;
- hệ thống rễ nông nên việc đào cây lùn dễ hơn đào cây thông thường;
- Vì hệ thống rễ của những cây táo này ngắn nên chúng có thể được trồng ở những khu vực có mực nước ngầm nông.
Những sai sót trong quá trình cấy ghép
Cây cấy ghép không phải lúc nào cũng thích nghi được với vị trí mới. Thường thì rễ cây sẽ yếu, còi cọc và thậm chí chết.
Những lỗi thường gặp:
- Những người làm vườn thiếu kinh nghiệm thường cấy cây mới thay thế cây cũ. Điều này bị nghiêm cấm. Đất ở những nơi cây táo trưởng thành đã phát triển trong nhiều năm sẽ bị cạn kiệt. Nếu bạn trồng thêm một cây táo khác ở đó, cây sẽ chậm phát triển và năng suất sẽ giảm đáng kể.
- Nếu cổ rễ bị chôn sâu hơn bình thường, cây có thể không tự bám rễ. Khi bị phủ đất, cổ rễ sẽ bắt đầu thối rữa, dẫn đến nhiễm trùng và cây sẽ chết.
- Nhiều người làm vườn tưới quá nhiều nước cho cây mới cấy ghép, hy vọng cây sẽ phát triển tốt hơn và nhanh hơn. Tuy nhiên, việc tưới quá nhiều nước thực sự ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng sống sót.
Đừng ngại cấy ghép cây táo vào mùa xuân. Đôi khi, đây là cách duy nhất để cứu cây hoặc tăng năng suất. Nếu thực hiện đúng cách, cân nhắc đến đặc điểm của cây táo được cấy ghép, độ tuổi và loài cây, cây sẽ phát triển mạnh và phục hồi nhanh chóng.
Cắt tỉa cây táo vào mùa xuân
Những đốm này trên quả táo là gì?
10 giống táo phổ biến nhất
Chăm sóc cây táo cơ bản vào mùa thu